Ngó lên Hòn Kẽm Ðá Dừng
Ngó lên Hòn Kẽm Ðá DừngThương cha nhớ mẹ quá chừng bạn ơi
Cùng nhắc tới "Nhược bằng"Đọc
Vè · Lục bát
Vè Lụt Bất Quá
Lời
202 dòng · 11 đoạn · khoảng 8 phút đọc
Mục lục
Thuở vua Tự Đức trị vìThái hoà tự Võ khác gì Đường, NguNơi nơi kích nhưỡng khang cùThái Sơn bàn thạch cơ đồ vững anTuy loài hải thủy sơn manCũng mến oai đức thê bằng lai quyCớ sao vận hội bất kỳNăm ba mươi mốt can chi Mậu DầnTai trời khắp xuống chúng dânBa huyện Quảng Ngãi mười phần tả tơiNắng cho năm bảy tháng trờiLúa lang bắp đậu cháy phơi cánh đồngTháng ba bị háp đã xongLúa nhồng, bát ngoạt làm đòng cũng khôRủ nhau đào giếng vét hồKẻ múc người tát, hụi hô đêm ngàyBờ xe bờ đập cạn bàyĐất gò, đất thổ chẳng cày đám môNgoài kinh chỉ dụ truyền vôDạy quan thiết lập Võ vu mà cầu
Tỉnh cùng phủ huyện đâu đâuVái lạy các miễu mà cầu cho dânBa ngày nhập đảo một lầnKể năm bảy thứ quỷ thần không linhPhải lên Thiên Ấn cầu kinhThấy ông Di Lặc làm thinh cười hoàiÔng Đốc nằm đất ăn chayQuỳ hương niệm Phật nắng hoài mà thôiThầy tu ăn hết chuối rồiQuan bị giáng phạt sợ thôi kinh hồnLại truyền cho khắp xã, thônĐảo cầu trống phách chiêng ầm vang taiThời trời cũng cứ nắng hoàiGiá lương, giá lúa càng ngày càng caoTháng năm tháng sáu chưa saoHạ tuần tháng bảy lương Tàu mười quanAi ai nghe nói kinh hoàngDầu nhà có bạc, có vàng cũng naoMuôn dân đói khát lao đaoCả trong ba huyện xứ nào cũng cay
Chức việc rủ đậu tiền tayKẻ nhiều người ít trợ rày cho dânMảng lo những kẻ cùng bầnAi ngờ chức việc lần lần cũng bêBán cho đến hũ, đến ghèLãnh đường, lãnh mật, lãnh chè mùa sauNgoài đồng chẳng có cọng rauCủ nần, củ chóc cũng đào mà ănĐỗ mèo, đỗ rựa, đỗ senCủ cun, củ cóc cũng mằn cho raNói chi trái gáo, trái daĂn hết đu đủ làm qua bánh dầuKẻ này cầm cố bò trâuNgười lạy bán ruộng, người cầu bán conLòng hằng quân tử hãy cònTiểu nhân túng biến ra tuồng làm nhăngĐứa thời bẻ mít bẻ măngĐứa thời giựt áo, giựt khăn, giựt quầnRa đường cướp gánh, cướp bưngVào nhà xách chậu, xách nừng, xách nia
Xin đâu cũng giọng sân siNhà nào cho ít nó thì hăm heBan đầu đốt miễu, đốt treLần lần đốt ngõ, sau nghe đốt nhàMỗi đêm lửa cháy sáng loàMõ ống như nhái kêu la ỏi trờiTuần phòng trát sức khắp nơiCàng canh càng nhặt, càng vời nhiễu nhươngTỉnh thành biểu tấu triều đườngSai quan Đoàn sứ Thị lang trả vềKhâm tuân Hoàng Thượng châu phêTùy nghi điều tể tính bề cho anPhóng bằng Cử, Tú hưu quanKhuyên quyên tiền túc cứu hoang cho cầnCác thầy thân vãng xã dânVưng lời chỉ dụ phân trần thiệt hơnNước nhà dễ muốn bòn dân,Gặp khi cơ cần phú bần tương tưCác người dù có của dưCũng nhờ chúng nó buổi xưa cấy cày
Giúp nhau khi đói mới hayNói chi bù cặp những ngày ấm noCác ngươi biết nghĩ biết loCũng nên nhiều ít trợ cho dân tìnhHuống chi có chỉ triều đìnhVua ngài không phụ ơn mình ở đâuSáu mươi chuẩn miễn binh diêuPhân đầu thâu liễm ít nhiều sẽ hayAi mà quyên xuất tiền tayTám trăm một trật sắc rày Vua banSáu trăm tùng cửu phẩm quanDư hữu ứng thí cho hàm văn giaiNgười nào so vắn tính dàiCó ý sắc lận giải ngay Tỉnh đườngCó người cũng sợ phép quanCó người hiếu nghĩa ráng gan mà làmKẻ xin ta tiểu phẩm hàmNgười xin tùng, chánh quan Khâm cũng ừBao nhiêu tiền túc tích chừChiếu theo tổng lý khai tờ mà phân
Thứ, thậm nhị hạng bần dânNửa chẩn, nửa thại quân ân khắp đềuHãy còn những đứa vô liêuDạo xin làng xóm, cướp phiêu dân lànhBảng treo các chợ rành rànhĂn mày đau ốm thiệt tình hãy choNhược bằng những kẻ côn đồLập hành nã giải chớ cho lăng loànĐóng năm bảy đứa một gianKéo đi cả lũ như đàn kên kênMỗi chiều mỗi dắt cổ lênĐánh cho thúi thịt lại bền câu giamLoài gian mựa tiếng ghê hồnĐem nhau trốn núp âm thầm nín hơiPhút đâu chuyển động cơ trờiMười bốn tháng tám khắp nơi bà đàBốn phương thấy trận mưa saMừng như cha mẹ thác mà sống nayLăng xăng kẻ cuốc, người càyĐám gieo, đám ma trời nay trả mùa
Nhiều nơi bàn định hơn thuaTa tỉa bắp thẻ bắp mùa mau ănLàng trên xã dưới giăng giăngNà nào nà nấy tốt bằng đổ phânThấy cây thấy lá đương mừngAi cũng kể chắc chạy lần mà ănCó tiền mua cũng khó khănHay đâu tháng chín lộn xen tiền TàuNhà nghèo chí liễn nhà giàuLỗ to, lỗ nhỏ cãi nhau tối ngàyMột hai kẻ có còn mayKêu trời khóc đất thảm thay nhà nghèoLãnh công lãnh chẩn bao nhiêuĐem mua gạo bắp chợ đều không ănXỉa ra nó sáng nó dằnMủng tràng đậy lại vùng vằng ném raChợ nào có đánh có laNó bán tiền gạo đáng ba mươi đồngCó người xách mủng về khôngLiu chiu lít chít với chồng với con
Mấy đồng tiền điếu hãy cònĐể đó mà ghó chồng con ăn gìBao giờ chỉ nghị có vềAn mấy ăn mấy một bề cho xongTháng mười đương tạnh khi khôngNửa đêm mười bốn đùng đùng gió mưaMười rằm mười sáu còn vừaSang ngày mười bảy lụt mưa ba đàoTrên nguồn, dười biển cũng đàoChỗ thấp ngập nóc, chỗ cao lên dànUm sùm trống mõ la làngBò ồ, heo éc kêu vang tứ bềKẻ chun khu đĩ kêu gheNgười trèo lên nóc kêu bè đưa điGiữ nhau cho khỏi lưu lyBò trâu nhà cửa trôi gì nó trôiGia tài khí mảnh vô hồiNhân đinh súc vật kể đôi mươi ngànDưới sông kẻ dọc người ngangTrên bờ chiu chít thở than bồi hồi
Ai mà thác mất đã rồiAi còn sống lại cũng ngồi nhịn trongĐói mà còn sống cũng xongThương người trôi nổi dười dòng nước sâuKẻ kêu khóc vợ con đâuNgười thảm cha mẹ, người rầu anh emSang ngày mười tám nửa đêmMở ba cửa biển gió êm nước ròngAi mà thác mất đã xongAi còn sống lại trong lòng xót xaVề coi nát cửa hại nhàGạo bắp trôi hết, heo gà cũng khôngĐời cha chí liễn đời ôngLụt sao cá biển lên đồng sinh conTrên nguồn lở núi, lở nonĐồng nội sanh lý chẳng còn vật chiLang trôi, bắp ngã li bìĐỗ khô, mạ dập lấy gì nuôi nhauLâu nay khó cậy nhà giàuTừ nay đói khát ốm đau ai giùm
Nơi nơi than khóc um sùmCó đất có ruộng cố cầm cho aiTỉnh thành biểu tấu bị taiNhứt diện phái khám nhà, người, bò, trâuNhà ai sở bị phiêu lưuHạng thậm thì phát mỗi đầu hai quanNhà ai sở bị thường thườngHạng thứ thì phát một quan hai tiềnNhơn đinh súc vật cũng biênCòn chờ ấn chỉ truất tiền bao nhiêuƠn vua nhờ cũng đã nhiềuNắng rồi lại lụt của đâu cho thườngTriều đình bách kế thiên phươngSao cho lê thứ tiện đường sinh nhaiTuy quan điều tể có tàiTai trời, vận nước thì ngài biết saoLần hồi bữa cháo, bữa rauChầy chầy may đặng bữa nào sẽ hayChữ rằng: Bĩ cực thái laiCó đâu trời nỡ hại hoài dân ta
Quê mùa mấy chữ nôm naĐủ biên sự tích để mà nghe chung
Bản lưu truyền phổ biến
Lời ghi theo cách người Việt thường đọc, hát hiện nay. Thư viện đang đối chiếu dần với sách in; khi xong, nhãn này ghi tên sách và số trang.
Câu này chưa có lời giải nghĩa. Bạn hiểu câu này thế nào? Viết vài dòng để người đọc sau hiểu rõ hơn.
Từ khó
- Tự Đức
- (1829 – 1883) Vị hoàng đế thứ tư của nhà Nguyễn, vương triều cuối cùng trong lịch sử phong kiến nước ta. Thời gian ông ở ngôi đánh dấu nhiều sự kiện trong lịch sử nước ta, trong đó quan trọng nhất là tháng 8/1858, quân Pháp nổ phát súng đầu tiên tấn công Đà Nẵng, mở đầu cho thời kì thống trị của người Pháp ở Việt Nam.
Xem trong Từ điển · 1 bài - Nguyễn Phúc Khoát
- Còn gọi là Chúa Vũ, Chúa Khoát, hay Võ Vương, Vũ Vương (1714-1765), vị chúa Nguyễn thứ 8 trong lịch sử nước ta. Ông được đánh giá là có công xây dựng Đô thành Phú Xuân (thế kỷ 18), hoàn thành công cuộc Nam tiến của người Việt (bắt đầu từ thế kỉ 11 và hoàn tất vào thế kỉ 18 để có toàn vẹn lãnh thổ như hiện nay), và được xem là người có công khai sáng và định hình chiếc áo dài Việt Nam (theo sách Phủ Biên Tạp Lục của Lê Quý Đôn và Đại Nam Thực Lục Tiền Biên của nhiều sử quan thuộc Quốc Sử Quán).
Ông là con trai trưởng của chúa Nguyễn Phúc Chu và mẹ là Thục phi Trương Thị Thư. Lúc thế ngôi chúa của cha năm 24 tuổi, ông lấy hiệu là Từ Tế Đạo Nhân (vì chuộng đạo Phật). Năm 1744, sau nhiều thành tựu đối nội, quần thần dân biểu tôn Chúa Vũ lên ngôi vương, tục gọi là Võ Vương. Năm Võ Vương mất (1765), ông được truy tôn là Thế Tôn Hiếu Võ Hoàng Ðế.
Xem trong Từ điển · 1 bài - Chú thích chung
- Nhà Đường (618 – 907) và nhà Ngu dưới thời vua Nghiêu (2337 TCN –2258 TCN) được coi là hai thời đại thịnh trị nhất của Trung Quốc.
- Kích nhưỡng khang cù
- Kích nhưỡng và Khang cù là tên hai bài ca dao thời vua Nghiêu bên Trung Hoa. Kích nhưỡng khang cù chỉ cảnh thiên hạ thái bình, nhân dân vui chơi ca hát.
Xem trong Từ điển · 1 bài - Thái Sơn
- Một ngọn núi ở tỉnh Sơn Đông, Trung Quốc, là một trong năm ngọn núi thiêng của Trung Quốc (gồm Hành Sơn, Hằng Sơn, Thái Sơn, Hoa Sơn và Tung Sơn). Núi Thái Sơn được xem là thiêng nhất trong năm ngọn núi này.
Xem trong Từ điển · 2 bài - Bàn thạch
- Đá tảng (từ Hán Việt).
Xem trong Từ điển · 1 bài - Hải thủy sơn man
- Những loài quái vật dưới nước và man di mọi rợ trên núi.
Xem trong Từ điển · 1 bài - Chú thích chung
- Năm Tự Đức thứ ba mươi mốt, tức năm Mậu Dần (1878).
- Quảng Ngãi
- Địa danh nay là một tỉnh nằm ở duyên hải Nam Trung Bộ, nằm hai bên bờ sông Trà Khúc, được mệnh danh là vùng đất Núi Ấn Sông Trà. Quảng Ngãi là mảnh đất có bề dày lịch sử về văn hóa Sa Huỳnh và văn hóa Chăm Pa, đặc biệt là hệ thống thành lũy Chàm. Tại đây cũng nổi tiếng cả nước với đặc sản đường mía (đường phèn, đường phổi, mạch nha…) và tỏi ở Lý Sơn.
Xem trong Từ điển · 1 bài - Chú thích chung
- Ba huyện là Bình Sơn, Mộ Đức, Tư Nghĩa.
- Cháy háp
- Cháy một phần.
Xem trong Từ điển · 1 bài - Lúa nhồng
- Còn đọc là lúa nhộng, chỉ lúa trổ bông bị nghẽn không thoát ra gié lúa, giống như con nhộng còn trong tổ kén. Hiện tượng nhộng lúa thường xảy ra khi lúa sắp trổ gặp thời tiết hạn hán, khô nước.
Xem trong Từ điển · 1 bài - Xe nước
- Công cụ làm bằng tre, có hình chiếc bánh xe, dùng để lấy nước tưới cho đồng ruộng. Tương truyền kiểu xe nước ngày nay còn thông dụng ở các tỉnh miền Trung là loại xe nước ở Ai Cập vào thế kỉ trước do Nguyễn Trường Tộ vẽ lại mang về áp dụng từ nửa cuối thế kỉ 19.
Xem trong Từ điển · 1 bài - Mô
- Đâu, nào (phương ngữ Trung Bộ).
Xem trong Từ điển · 5 bài - Võ vu
- Đàn cầu mưa (từ Hán Việt).
Xem trong Từ điển · 1 bài - Miếu
- Trung và Nam Bộ cũng gọi là miễu, một dạng công trình có ý nghĩa tâm linh, tín ngưỡng trong văn hóa nước ta. Nhà nghiên cứu Toan Ánh trong Tín ngưỡng Việt Nam, quyển thượng, cho rằng: Miếu cũng như đền, là nơi quỷ thần an ngự. Miếu nhỏ hơn đền, thường xây theo kiểu hình chữ nhật với hai phần cách nhau bởi một bức rèm, nội điện bên trong và nhà tiền tế bên ngoài… Miếu thường được xây trên gò cao, nơi sườn núi, bờ sông hoặc đầu làng, cuối làng, những nơi yên tĩnh để quỷ thần có thể an vị, không bị mọi sự ồn ào của đời sống dân chúng làm nhộn. Trong miếu cũng có tượng thần hoặc bài vị thần linh, đặt trên ngai, ngai đặt trên bệ với thần sắc hoặc bản sao…
Xem trong Từ điển · 1 bài - Núi Thiên Ấn
- Gọi tắt là núi Ấn, dân gian còn gọi là núi Hó, là một ngọn núi nằm ở tả ngạn sông Trà Khúc, cao chừng 100m, bốn phía sườn có hình thang cân như chiếc ấn niêm cạnh dòng sông nên người xưa gọi là Thiên Ấn Niêm Hà. Cùng với sông Trà, núi Ấn được xem là biểu tượng của Quảng Ngãi, vì thế Quảng Ngãi còn được gọi là vùng đất núi Ấn sông Trà.
Xem trong Từ điển · 1 bài - Chú thích chung
- Lương Tàu là lúa gạo do người Tàu bán. Lúc bấy giờ mọi dịch vụ buôn bán đều do người Tàu. Lúa gạo cũng do người Tàu chở đi bán.
- Quan
- Đơn vị tiền tệ cổ của nước ta dùng đến đầu thế kỷ 20. Đối với tiền quý (cổ tiền), một quan bằng 60 tiền (600 đồng kẽm). Với tiền gián (sử tiền), một quan bằng 360 đồng kẽm.
Xem trong Từ điển · 3 bài - Mảng
- Mải, mê mải (từ cũ).
Xem trong Từ điển · 3 bài - Ghè
- Đồ đựng (nước, rượu, lúa gạo) làm bằng đất hoặc sành sứ, sau này thì có làm bằng xi măng.
Xem trong Từ điển · 3 bài - Củ nần
- Còn gọi là củ nừng, củ nê, dây nần hay củ mài trắng, một loài dây leo thuộc họ củ nâu. Rễ củ chứa nhiều hạt tinh bột, ăn được nhưng phải cắt nhỏ và rửa đi rửa lại rất nhiều lần. Nước rửa củ nần rất độc. Củ nần là một vị thuốc trong đông y, có thể dùng để trị nhọt độc, sâu quảng, đòn ngã bị thương, giúp lợi tiểu…
Xem trong Từ điển · 1 bài - Củ chóc
- Một loại cây thuộc họ ráy, cho củ ăn được. Củ chóc còn là một vị thuốc đông y, chữa hen suyễn, thương hàn.
Xem trong Từ điển · 1 bài - Đậu mèo
- Một loại cây mọc hoang, thường được người dân miền núi trồng làm hàng rào. Đậu mèo hình dây leo thân tròn, lá chét dạng màng, hình xoan. Chùm hoa màu đỏ, tím thõng xuống. Quả đậu dẹt, cong hình chữ S, phủ lông trắng, đụng vào bị ngứa. Hạt hình trứng, dài khoảng 1,5cm. Đậu mèo mọc hoang có nhiều độc tố nên chỉ dùng làm thức ăn cho gia súc sau khi đã luộc kĩ.
Xem trong Từ điển · 1 bài - Đậu rựa
- Một loại dây leo họ đậu, có quả to dài, sau khi nấu chín cho hết chất độc thì có thể ăn được. Lá đậu rựa phủ đất và làm thức ăn gia súc.
Xem trong Từ điển · 1 bài - Đậu săng
- Còn gọi là đậu cọc rào hoặc đậu chiều, một loại cây thuộc họ đậu, cao từ 1 – 3m. Hạt đậu săng hình cầu, màu vàng nâu, nâu hay đỏ nhạt. Người dân thường trồng đậu săng để làm cây chủ thả cánh kiến đỏ và lấy hạt làm thực phẩm, chăn nuôi gia súc, hoặc trồng làm hàng rào, làm cây tạo bóng, cây phân xanh và cây cải tạo đất. Hạt, rễ, thân và lá cây có thể dùng làm thuốc.
Xem trong Từ điển · 1 bài - Kim cang
- Một loại cây dây leo mọc hoang tại các tỉnh miền núi và trung du nước ta, còn có tên gọi là khúc khắc, thổ phục linh, củ cun, kim cang mỡ, cây nâu… Củ và lá cây là vị thuốc chữa các bệnh như ghẻ lở, đau nhức. Thân cây khi phơi khô trở nên rất bền chắc, hay được dùng để đan lát đồ gia dụng.
Xem trong Từ điển · 1 bài - Cây cóc chuột
- Một loại cây thuộc họ ráy, là loại cỏ không có thân, cao 30-50cm, có củ hình cầu. Củ cóc chuột ăn được, nhưng chủ yếu dùng làm thuốc.
Xem trong Từ điển · 1 bài - Đa
- Một loại cây thân thuộc, được coi như biểu tượng của làng quê Việt Nam, cùng với giếng nước và sân đình. Cây đa cổ thụ có tán rất rộng, có nhiều gốc và rễ phụ. Ở một số địa phương, cây đa còn được gọi là cây đa đa, hoặc cây da. Theo học giả An Chi, tên cây bắt nguồn từ đa căn thụ 多根樹 (cây nhiều rễ), “một hình thức dân dã mà văn chương Phật giáo dùng để mô tả và gọi tên cây một cách súc tích nhất có thể có.”
Xem trong Từ điển · 3 bài
Ảnh: Dario Alpern · CC BY-SA 3.0 · Wikimedia Commons - Đu đủ
- Loại cây ăn quả rất thường gặp ở Việt Nam. Quả đu đủ có thể ăn xanh (làm nộm, hầm, hoặc làm mắm) hoặc ăn chín.
Xem trong Từ điển · 2 bài
Ảnh: Franz Eugen Köhler, Köhler's Medizinal-Pflanzen · Public domain · Wikimedia Commons - Bánh dầu
- Phần xác của đậu phộng sau khi ép lấy dầu, được ép lại thành bánh tròn. Bánh dầu có thể dùng làm phân bón hoặc thức ăn cho gia súc.
Xem trong Từ điển · 1 bài - Quân tử
- Hình mẫu con người lí tưởng theo Nho giáo. Quân tử là người ngay thẳng, đứng đắn, công khai theo lẽ phải, trung thực và cẩn trọng.
Xem trong Từ điển · 5 bài - Tiểu nhân
- Một khái niệm của Nho giáo, chỉ những người hèn hạ, thiếu nhân cách, không có những phẩm chất cao thượng và lí tưởng lớn. Trái nghĩa với tiểu nhân là quân tử.
Xem trong Từ điển · 1 bài - Nừng
- Đồ đựng đan bằng cật tre, vuông vức, mỗi bề chừng hai gang tay, cao chừng ba gang tay, trên có nắp đậy cũng bằng tre đan. Dưới đáy nừng có hai thanh tre dầy, bắt chéo bốn góc để bảo vệ nừng khỏi bị mòn khi lôi tới, kéo lui hàng ngày. Nừng được sơn bóng bằng dầu rái chống ướt.
Xem trong Từ điển · 1 bài - Nia
- Dụng cụ đan bằng tre, hình tròn, có vành, rất nông, dùng để đựng và phơi nông sản (gạo, lúa)…
Xem trong Từ điển · 2 bài - Chú thích chung
- Ăn xin.
- Mõ ống
- Mõ làm bằng ống tre. Ngày xưa làng thường đánh mõ ống để báo động.
Xem trong Từ điển · 1 bài - Điều tể
- Gánh vác, thu xếp (từ Hán Việt).
Xem trong Từ điển · 1 bài - Chú thích chung
- Tức sáu mươi quan tiền.
- Binh diêu
- Việc binh.
Xem trong Từ điển · 1 bài - Phân đầu
- Chia theo đầu người.
Xem trong Từ điển · 1 bài - Vô liêu
- Nhàn rỗi, không có việc gì làm (từ Hán Việt).
Xem trong Từ điển · 1 bài - Nhược bằng
- Nếu như (từ cổ).
Xem trong Từ điển · 2 bài - Lập hành
- Ngay lập tức (chữ Hán).
Xem trong Từ điển · 1 bài - Nã giải
- Bắt dẫn đi (từ Hán Việt).
Xem trong Từ điển · 1 bài - Kền kền
- Cũng có tên là kên kên, đôi khi viết thành kênh kênh hoặc kềnh kềnh, một loài chim ăn thịt và xác chết. Trong văn chương, kền kền thường được dùng tượng trưng cho những người độc ác và cơ hội.
Xem trong Từ điển · 1 bài - Cơ trời đất
- Cơ nghĩa là "máy." Người xưa quan niệm trời đất là một cỗ máy, vì vậy có từ "thiên cơ" nghĩa là máy trời.
Xem trong Từ điển · 2 bài - Bách kế thiên phương
- Trăm phương nghìn kế (thành ngữ Hán Việt).
Xem trong Từ điển · 1 bài - Lê thứ
- Dân đen, lê dân, công chúng (từ Hán Việt).
Xem trong Từ điển · 1 bài - Bĩ cực thái lai
- Vận bĩ cùng cực thì vận thái đến. Bĩ và thái là tên hai quẻ trong Kinh Dịch. Quẻ bĩ tượng trưng cho sự bế tắc; quẻ thái tượng trưng cho sự may mắn, thuận lợi. Theo quan niệm xưa, mọi vật thường biến đổi, cái này cùng cực rồi sẽ chuyển sang cái khác, như bĩ cùng cực thì sẽ chuyển sang thái, tức là bế tắc cực độ rồi sẽ hanh thông, khốn cùng cực độ rồi sẽ thanh nhàn.
Mới hay cơ tạo xoay vần,
Có khi bĩ cực đến tuần thái lai.
(Đại Nam Quốc sử diễn ca)
Xem trong Từ điển · 1 bài - Chú thích chung
- Bài vè này trình bày một thiên tai liên quan đến một vài biến cố lịch sử. Thiên tai này có tên là lụt “Bất Quá” nguyên nhân như sau: Vào năm Tự Đức thứ 31, tức năm Mậu Dần 1878, xảy ra một trận lụt rất lớn. Lúc đầu nước vào vườn, mọi người đều bảo: bất quá đến sân là cùng (chữ bất quá tiếng miền Trung có nghĩa là "cùng lắm, quá lắm"). Khi nước đến sân, bảo là: bất quá vào nhà. Và người ta cứ nói “bất quá” cho nên trận lụt có tên là lụt Bất Quá. Tác giả bài vè là một nhà nho, Ông Tú Bảy, tục gọi Tú Thầy, tên thật là Phan Thanh, đậu Tú tài kép, người làng An Nhơn (hiện thuộc Sơn Tịnh, Quảng Ngãi). Ông làm nghề dạy học, có nhiều học trò giỏi đỗ đạt: Tạ Tương (Tiến sĩ Nhâm Thìn 1892), Đỗ Duân (Hội Nguyên), Trương Quang Đãn (Đông các Đại học sĩ), Lê Trung Đình (Cử nhân)…
Hiểu thêm
Cách hiểu của bạn đọc 0
Bạn đọc viết theo cách mình hiểu — không phải giải nghĩa của ban biên tập.
Chưa có cách hiểu nào được hiện.
Chia sẻ cách hiểu
Đọc thêm
Đọc tiếp
Bắc kim thang
Bắc kim thang, cà lang bí rợCột qua kèo là kèo qua cột
Cùng chủ đề Thiên nhiên, thời tiếtĐọc
Vè Tà Lơn
Xứ hiểm địa chim kêu vượn húDế ngâm sầu nhiều nỗi đa đoan
Cùng chủ đề Địa danh, lịch sửĐọc
Vè con dao
Nhà anh bất phú bất bầnCó con dao đoản hộ thân tháng ngày
Cùng chủ đề Địa danh, lịch sửĐọc
Nghĩ xem cái nước Nam mình
Nghĩ xem cái nước Nam mìnhTây sang bảo hộ tài tình đến đâu?
Cùng chủ đề Địa danh, lịch sửĐọc
Lời này từ đâu?
Ảnh để chia sẻ
Chọn khổ và nền rồi tải ảnh để đăng Facebook, Zalo. Ảnh luôn kèm tên thư viện và đường dẫn bài.
Vè
Thuở vua Tự Đức trị vìThái hoà tự Võ khác gì Đường, NguNơi nơi kích nhưỡng khang cùThái Sơn bàn thạch cơ đồ vững an…
Thư viện Văn học Dân gian Việt Namphongdao.com/ve/…
Bạn muốn góp gì?
Một chi tiết nhỏ cũng giúp trang đọc đầy đủ hơn. Không cần đăng nhập.