Vè cá biển

Từ khó

Ngư lương

Chỗ đắp bờ để nuôi cá (từ Hán Việt).

Tử hổ

Chú thích này đang để ngỏ. Nếu bạn có thông tin về Tử hổ, hãy đóng góp cho chúng tôi.

Cá nục

Một loại cá biển, có rất nhiều ở các vùng biển miền Trung. Cá nục được dùng làm nguyên liệu chính cho nhiều món ăn ngon như cá nục sốt cà, cá nục kho, cá nục hấp cuốn bánh tráng…

Cá úc

Một loài cá da trơn, chủ yếu sống ngoài biển, một số sống trong môi trường nước lợ hay ngọt, thường thấy ở khu vực ôn đới ấm và nhiệt đới. Cá úc được chế biến thành nhiều món đặc sản Nam Bộ.

Cá thơm

Một loại cá nước ngọt có nhiều ở đồng bằng sông Cửu Long.

Cá thác lác

Cũng gọi là cá thát lát hoặc cá phác lác, một loại cá nước ngọt rất thường gặp ở Trung và Nam Bộ, đặc biệt là Tây Nam Bộ. Cá thường được đánh bắt để làm chả cá thác lác – một đặc sản nổi tiếng – và các món ngon khác như lẩu cá, muối sả ớt, canh…

Thiên hạ

Toàn bộ mọi vật, mọi người. Đây là một khái niệm có gốc từ Trung Quốc (thiên 天 (trời) hạ 下 (ở dưới), nghĩa đen là "dưới gầm trời"). "Nào ta biết đâu một người như thầy quản đây mà lại có những sở thích cao quý như vậy. Thiếu chút nữa, ta phụ mất một tấm lòng trong thiên hạ." (Chữ người tử tù – Nguyễn Tuân)

Cá cơm

Cũng gọi là cá duội (ruội) hay cá chi, một loại cá biển phổ biến ở Việt Nam, có thể chế biến thành các món ăn, phơi làm khô cá, hoặc làm nước mắm.

Cá ngát

Một loại cá sống ở biển và những vùng nước lợ, có da trơn, thân hình giống như con cá trê, đầu to có râu và hai chiếc ngạnh sắc nhọn hai bên, thân dài đuôi dẹt. Cá ngát khi đã trưởng thành thường to bằng cán dao đến cổ tay người lớn. Ngư dân đánh bắt cá ngát bằng cách giăng lưới hoặc câu nhưng hiệu quả nhất là giăng lưới ở những luồng nước đục, chảy nhẹ vì chỗ này thường có nhiều cá. Cá ngát có thể chế biến thành nhiều loại thức ăn, nhưng nổi tiếng nhất có lẽ vẫn là món canh chua cá ngát.

Cá bã trầu

Một loại cá biển thân dẹp, vẩy có màu hồng nhạt, mắt to. Cá cho thịt mềm, rất ngọt, được chế biến nhiều món ngon như nướng, chiên, nấu canh chua… Tùy vùng miền mà loại cá này có những cái tên khác nhau như cá thóc, cá mắt kiếng, cá trao tráo (hai tên sau có lẽ là dựa vào đặc điểm của mắt cá).

Cá chim

Một loài cá biển, mình dẹp và cao, mồm nhọn, vẩy nhỏ, vây kín.

Cá duối dẻ

Chú thích này đang để ngỏ. Nếu bạn có thông tin về Cá duối dẻ, hãy đóng góp cho chúng tôi.

Cá trường sanh

Một loại cá nước ngọt có nhiều ở đồng bằng sông Cửu Long.

Ghềnh

Cũng gọi là gành, chỗ lòng sông hoặc biển có đá lởm chởm nằm chắn ngang làm nước dồn lại, chảy xiết. Ở nước ta có nhiều địa danh có chữ Gành hoặc Ghềnh như Gành Son, Gành Hào, Gành Cả, Gành Ráng…

Cá bống cát

Một loại cá nước ngọt có nhiều ở các ao hồ, sông rạch vùng Tây Nam Bộ. Cá bống cát có thân thon dài, thịt cá mềm, dẻo và ngọt.

Thời

Thì. Xưa vì kị húy vua Tự Đức (Nguyễn Phúc Thì) nên chữ này được đọc chạnh đi thành "thời."

Mác

Một loại vũ khí cổ, có lưỡi dài và sắc, cán dài, có thể dùng để chém xa.

Cá đao

Loại cá biển rất dữ tợn thuộc họ cá đuối, trên mõm có một mũi sụn kéo dài, hai bên có nhiều răng nhọn, nhìn như thanh đao.

Cá chép

Tên Hán Việt là lí ngư, một loại cá nước ngọt rất phổ biến ở nước ta. Ngoài giá trị thực phẩm, cá chép còn được nhắc đến trong sự tích "cá chép vượt vũ môn hóa rồng" của văn hóa dân gian, đồng thời tượng trưng cho sức khỏe, tài lộc, công danh. Ở một số địa phương miền Trung, cá chép còn gọi là cá gáy.

Lia thia

Còn được gọi với các tên cá thia thia, cá thia, cá cờ, một loại cá nước ngọt, có kích cỡ nhỏ, vảy khá sặc sỡ nên thường được nuôi làm cảnh.

Thoàn

Thuyền (cách phát âm của người Nam Bộ ngày trước).

Cá đù

Hay còn gọi cá lù đù, một họ cá biển sống ở gần bờ, ở vùng đáy bùn cát, thường nấp trong những rạn, hốc đá. Cá ăn tạp, nhiều thịt, ít xương (có nguồn nói nhiều xương). Thịt cá mềm, vị ngọt dịu, dẻo mềm, hậu bùi, được chế biến thành nhiều món ngon như cá đù nấu canh ngót, khô cá đù…

Cá sòng

Một loại cá nước mặn được tìm thấy nhiều ở các vùng biển Quảng Ngãi, Phú Quốc… Cá sòng có màu nâu trắng, con to nhất cỡ trên 1 kg, con nhỏ thường bằng cán dao. Điểm đặc biệt ở cá sòng là phần lòng, ruột cá rất ngon.

Cá sào

Chú thích này đang để ngỏ. Nếu bạn có thông tin về Cá sào, hãy đóng góp cho chúng tôi.

Cá lưỡi trâu

Một loài cá thuộc họ cá Bơn phổ biến ở nước ta. Thân cá dẹp, dài khoảng 30 cm , mặt lưng và mặt bụng có hai màu khác nhau rõ ràng. Hai mắt đều nằm trên lưng vì khi bơi thân cá nằm sấp uốn lượn như một dải lụa. Cá lưỡi sống ở vùng biển cạn gần bờ, thường nằm vùi mình trong cát biển hoặc nằm sát dưới cát. Tuy nhiên, cá lưỡi trâu cũng có thể sống ở gần cửa sông nước lợ cũng như vào sâu trong các sông nước ngọt.

Cá móm

Một loại cá sông thân hơi tròn, vảy bạc, thịt nhiều, ăn ngọt, béo và ngon. Cá có tên như vậy có lẽ vì mồm hơi vêu lên trên.

Cá thu

Loại cá biển, thân dài, thon, không có hoặc có rất ít vảy. Từ cá thu chế biến ra được nhiều món ăn ngon.

Cá bò

Tên chung của một số loài cá biển như cá bò hòm, cá bò giáp, cá bò gai, cá bò da đá… Những loại cá này đều có thân hình to bản, da dày cứng, nhưng thịt rất thơm ngon.

Cá liệt

Còn gọi là cá ót, một loại cá biển có thân có hình thoi, dẹt bên, to khoảng ba, bốn ngón tay, nhiều xương. Cá thường được kho khô ăn kèm với cơm, nấu canh chua hay nấu riêu, hoặc để làm bột cá.

Nguyệt hoa

Cũng viết là hoa nguyệt (trăng hoa), chỉ chuyện trai gái yêu đương. Từ này có gốc từ nguyệt hạ hoa tiền (dưới trăng, trước hoa, những cảnh nên thơ mà trai gái hẹn hò để tình tự với nhau), nay thường dùng với nghĩa chê bai. Cởi tình ra đếm, ra đong Đâu lời chân thật, đâu vòng trăng hoa? (Tơ xuân – Huy Trụ)

Cá râm

Cũng gọi là cá dâm, một loại cá chép.

Cá bạc má

Một loại cá biển, sống thành đàn, có thân hình thuôn dài, hơn dẹt sang hai bên. Đây là một trong những loại cá được đánh bắt nhiều ở nước ta, và được chế biến thành rất nhiều món ăn.

Cá dọ đường

Cũng phát âm theo giọng Nam Bộ là cá dọ đàng, một loại cá sông.

Cá tà ma

Một loại cá biển, có vảy màu đen, thân dẹt, hình dáng giống cá rô phi nhưng có kích thước lớn hơn. Cá tà ma thường sống ở các rạn biển, rất tinh nhanh, khó đánh bắt, nên có tên gọi như vậy.

Cá sát

Một số tài liệu ghi là cá xác, một loại cá thuộc nhóm cá trắng, có nhiều ở khu vực sông Tiền và sông Hậu. Thân cá thon dài, trắng toát từ đầu cho đến đuôi. Cá sát có quanh năm nhưng xuất hiện nhiều nhất vẫn là vào tháng 9 cho đến tháng 3 âm lịch năm sau.

Cá lạt

Một số nguồn viết là cá lạc, một loại cá biển có thân hình ống dài, nhìn giống cá chình. Cá lạt thường được chế biến thành các món canh cần tây cá lạt, cá lạt rim trứng muối, cá lạt um khế…